मुख्य मजकुराकडे जा

कंपनी स्थापना

तुम्ही पैसे स्वीकारूच शकता की नाही, हे ठरवणारी कागदपत्रे

कंपनी नोंदणी, विविध नोंदण्या, करार आणि पेमेंट व्यवस्था — भारतात आणि परदेशात. बिल्डनंतर नाही, तर बिल्डसोबतच हाताळलेले, कारण हे सगळे कोणत्या क्रमाने होते यावरच लॉन्चची तारीख खरी ठरते की नाही हे अवलंबून असते.

हे कसे चालते, स्पष्ट शब्दांत. फाइलिंग्ज परवानाधारक व्यावसायिक करतात — चार्टर्ड अकाउंटंट्स, कंपनी सेक्रेटरीज आणि वकील — आणि आम्ही त्यांच्यापैकी नाही. आम्ही करतो ते असे: तुमच्यासोबत रचना ठरवतो, त्यांना माहिती देतो, फाइलिंग्जचा पाठपुरावा करतो, आणि सॉफ्टवेअर व कागदपत्रे एकाच व्यवसायाचे वर्णन करतात याची खात्री करतो. हे दोन्ही दोन वेगवेगळ्या ठिकाणांहून घेतले की नेमका हाच शेवटचा भाग सुटून जातो.

भारत

बहुतेक संस्थापक जिथून सुरुवात करतात

योग्य उत्तर जवळजवळ पूर्णपणे दोन गोष्टींवर अवलंबून असते: तुम्हाला निधी उभारायचा आहे का, आणि कधी.

Private Limited

निधी उभारायचा असेल तर हाच नेहमीचा पर्याय. गुंतवणूकदारांना इक्विटी घेता येते, ESOPs देता येतात, आणि कम्प्लायन्स LLP पेक्षा जास्त असते.

LLP

कमी कम्प्लायन्स आणि शेअर कॅपिटल नाही. भागीदार असलेल्या आणि निधी उभारण्याची योजना नसलेल्या सेवा व्यवसायासाठी योग्य.

One Person Company

ज्या एकट्या संस्थापकाला आत्ताच मर्यादित दायित्व हवे आहे आणि जो पुढे रूपांतर करणार आहे, त्याच्यासाठी. मर्यादा ओलांडल्यावर Private Limited मध्ये रूपांतरित होते.

GST नोंदणी

उलाढालीची मर्यादा ओलांडल्यावर बंधनकारक, आणि व्यवहारात त्याच्या खूप आधीच लागते — बहुतेक B2B ग्राहक GST इन्व्हॉइसशिवाय खरेदी करत नाहीत.

DPIIT मान्यता

Startup India मान्यता, ज्यामुळे कर लाभ, खरेदीतील शिथिलता आणि अनेक राज्य योजनांचे दरवाजे उघडतात. अर्ज मोफत, तरीही अनेक जण तो करायला विसरतात.

ट्रेडमार्क

लॉन्चवर पैसा खर्च होऊन नाव आणि चिन्हाला किंमत येण्याआधीच त्यांचा ट्रेडमार्क अर्ज दाखल.

आंतरराष्ट्रीय

तुमचे ग्राहक किंवा गुंतवणूकदार दुसरीकडे असतील तेव्हा

पैसा कुठून येतो आणि ग्राहक कुठे आहेत यावरून ठरवले जाते — कोणते अधिकारक्षेत्र सर्वात प्रभावी वाटते यावरून कधीच नाही.

US — Delaware C-Corp

परदेशात निधी उभारत असाल तर बहुतेक संस्थात्मक गुंतवणूकदारांची हीच अपेक्षा असते. उत्पन्न असो वा नसो, पहिल्या दिवसापासून US कर फाइलिंग्ज लागू होतात.

UK — Private Limited

जलद, स्वस्त, आणि युरोपातील ग्राहकांसाठी विश्वासार्ह आधार. तिथे वास्तव्य नसलेल्या संस्थापकासाठीही सरळसोपे.

UAE — Free Zone

आकर्षक कर स्थिती आणि त्या प्रदेशाची जवळीक; मात्र प्रत्यक्ष अस्तित्वाची (substance) अट आहे, जिचे नियोजन आधीच करायला हवे — नंतर लक्षात येऊन उपयोग नाही.

Singapore — Private Limited

आशियातील कामकाजासाठी नेहमीची होल्डिंग रचना; स्थानिक डायरेक्टरची अट नंतर नाही, आधीच सोडवावी लागते.

होल्डिंगचा प्रश्न

कोणती कंपनी कोणाची मालक आहे, आणि IP कुठे आहे. यात चूक झाली तर ती उलटवणे महाग पडते — आणि ती उलटवावी लागते नेमकी तेव्हाच, जेव्हा तुम्ही फंडिंग राउंड पूर्ण करण्याच्या प्रयत्नात असता.

पैसा आत आणि बाहेर

परदेशी पॅरेंट कंपनी असलेल्या भारतीय संस्थापकासाठी FEMA, ODI आणि आवक रेमिटन्स. कंटाळवाणे, पण एखादी रचना मोडून काढावी लागण्याचे हेच सर्वात सामान्य कारण.

पेमेंट्स

ऑनलाइन पैसे स्वीकारण्याबद्दलच्या चार गोष्टी, ज्या कोणी सांगत नाही

आम्ही Razorpay, Stripe आणि Cashfree प्रत्यक्ष प्रॉडक्शनमध्ये चालवले आहेत, ऑटोमेटेड पेआउट्ससह — म्हणून ही यादी डॉक्युमेंटेशनवरून नाही, तर मिळालेल्या मंजुरी आणि आलेल्या बिघाडांवरून लिहिली आहे.

मंजुरी मिळवणे हाच कठीण भाग

गेटवे इंटिग्रेट करायला काही दिवस लागतात; तुम्ही प्रत्यक्षात ज्या प्रकारचा व्यवसाय करता त्यासाठी मंजुरी मिळायला आठवडे लागू शकतात, आणि काही प्रकार थेट नाकारले जातात. चेकआउटच्या कोडची एकही ओळ लिहिण्याआधीच, कोणता गेटवे तुमचा व्यवसाय मंजूर करेल याचे नियोजन आम्ही करतो.

प्रॉडक्शनमध्ये बिघडणारे मार्ग

रिफंड्स, अंशतः रिफंड्स, अयशस्वी कॅप्चर्स, डुप्लिकेट वेबहुक्स, सेटलमेंटमधील उशीर आणि चार्जबॅक्स. फक्त यशस्वी व्यवहार हाताळणारे चेकआउट प्रत्येक टेस्टमध्ये पास होते, आणि पहिल्याच महिन्यात अपयशी ठरते.

पैसे बाहेर पाठवणे

व्हेंडर पेआउट्स, कमिशन्स आणि बँक खात्यांवर व UPI वर रिफंड्स — हे पैसे स्वीकारण्यापेक्षा वेगळे प्रॉडक्ट आहे आणि त्याची मंजुरीही वेगळी असते. पहिल्यांदा हे जवळजवळ प्रत्येकालाच आश्चर्यचकित करते.

सॉफ्टवेअरशी जुळणारी धोरणे

गेटवे मंजुरीच्या वेळी रिफंड, प्रायव्हसी, शिपिंग आणि अटींची पाने तपासली जातात, आणि ॲप्लिकेशन प्रत्यक्षात जे करते त्याचेच वर्णन त्यात असायला हवे. कुठूनतरी कॉपी केलेली सर्वसाधारण धोरणे हे नकाराचे एक सामान्य कारण आहे, आणि नंतर खरी कायदेशीर जोखीमही.

तुम्ही कुठे आहात आणि ग्राहक कुठे आहेत, ते सांगा.

रचनेचा बहुतेक भाग या दोन गोष्टींवरूनच ठरतो. कंपनी नोंदवल्यानंतर नाही, आधीच विचारा — चुकीची कंपनी मोडून काढायला, योग्य कंपनी स्थापन करण्यापेक्षा जास्त खर्च येतो.